Blog: Kennis over onze leefomgeving

Blog: Kennis over onze leefomgeving

Ooit was het heel gewoon voor het begrijpen van patronen van ziekte en sterfte naar ’de omgeving’ te kijken. Tweehonderd jaar geleden waren infectieziekten de belangrijkste oorzaak van sterfte, veroorzaakt door onder meer slechte leef- en hygiënische omstandigheden. De kans op deze ziekten nam ook nog eens toe, naarmate meer mensen in de omgeving besmet waren. Onder meer door de toenemende welvaart en de daarmee gepaard gaande betere materiële omstandigheden, veranderde het patroon van ziekte. Cholera, veroorzaakt door een het drinken van besmet water, maakte plaats voor chronische aandoeningen. Hart- en vaatziekten werden de belangrijkste oorzaak van sterfte, in belangrijke mate ontstaan door een ongezonde leefstijl.

Door: Dr. Frank van Lenthe

Dr. Frank van Lenthe is universitair hoofddocent sociale epidemiologie bij het Erasmus MC in Rotterdam en coördinator van het internationale onderzoek MINDMAP. In zijn bijdragen op onze website richt hij zich vooral op de relatie tussen de fysieke en sociale omgeving in relatie tot het welzijn van ouderen. Meer weten? Neem contact op met hem via f.vanlenthe@erasmusmc.nl.

Hoewel een ongezonde leefstijl soms als individuele keuze wordt gezien, is de afgelopen jaren opnieuw grote belangstelling ontstaan voor de invloed van onze leefomgeving op de gezondheid. Misschien is dit wel het duidelijkst op het terrein van overgewicht. Dat het aantal mensen met (ernstig) overgewicht in de afgelopen dertig jaar zo is toegenomen, kan immers bijna niet alleen worden verklaard door het maken van verkeerde keuzes door individuen. Er moeten ook andere redenen zijn voor zo’n collectieve verandering in keuze. Redenen die samenhangen met de omgeving waarin mensen leven.

Kennis over de rol van de omgeving voor de gezondheid is helemaal interessant tegen de achtergrond van toenemende verstedelijking en vergrijzing. Samen zorgen deze ontwikkelingen ervoor dat de vraag hoe oudere mensen in een stedelijke leefomgeving zo gelukkig en gezond mogelijk oud worden, enorm relevant is geworden. In wetenschappelijk onderzoek is grote belangstelling ontstaan voor het belang van groenvoorzieningen, de bereikbaarheid van winkels, de sociale en verkeersveiligheid en de sociale cohesie tussen buurtbewoners. Op allerlei manieren wordt geprobeerd dat inzicht te verbeteren.

Voor het begrijpen van de rol van de omgeving, biedt de variatie tussen steden in Europa interessante kansen. Het Erasmus MC is onlangs een groot internationaal onderzoek gestart waarin de invloed van de stedelijke leefomgeving wordt onderzocht op de mentale gezondheid van ouderen. Kenmerken zoals de bevolkingsdichtheid, groenvoorzieningen en veiligheid worden toegevoegd aan grote bestaande studies over veroudering in Europese steden. Welke kenmerken spelen een rol? En hoe leiden zij dan uiteindelijk tot mentale problemen? Samen met twaalf onderzoeksgroepen verspreid over Europa wordt een antwoord gezocht op deze vragen.

Het besef dat patronen van ziekte en sterfte moeten worden begrepen in de omgeving waarin we leven, is jaren naar de achtergrond gedreven. Terecht heeft het weer een belangrijker rol gekregen. Er gebeurt veel, laten we elkaar blijven informeren!

Foto: Max Pixel

website: Netcreators